Today current affairs in marathi | 26 May 2022 – चालू घडामोडी आणि दिनविशेष

ह्या पोस्ट मध्ये आज आपण २६ मे २०२२ च्या चालू घडामोडी आणि दिनविशेष म्हणजेच Today current affairs in marathi पाहणार आहोत .ज्या तुम्हाला विविध स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त ठरतील .

२६ मे २०२२ | चालू घडामोडी आणि दिनविशेष | Today current affairs in marathi

विषय: समिट/कॉन्फरन्स/बैठक

ब्रिक्स कृती योजना 2022-2026 ब्रिक्स संस्कृती मंत्र्यांच्या 7 व्या बैठकीत स्वीकारण्यात आली.

चीनने आयोजित केलेल्या 7व्या ब्रिक्स संस्कृती मंत्र्यांच्या बैठकीत सांस्कृतिक आणि परराष्ट्र व्यवहार राज्यमंत्री मीनाक्षी लेखी सहभागी झाल्या होत्या.
“BRICS मध्ये सर्वसमावेशकता आणि ज्ञानाची देवाणघेवाण करण्यासाठी सांस्कृतिक भागीदारी स्थापन करणे” या थीम अंतर्गत, सदस्य देशांनी BRICS देशांमधील सांस्कृतिक उपक्रमांच्या विस्तारावर चर्चा केली.
सांस्कृतिक डिजिटायझेशन, सांस्कृतिक वारसा संरक्षणासाठी सहकार्य मजबूत करणे आणि BRICS देशांसाठी सांस्कृतिक देवाणघेवाण मंच तयार करणे यावर चर्चा करण्यात आली.
बैठकीच्या शेवटी, सदस्य राष्ट्रांनी सांस्कृतिक सहकार्य अधिक मजबूत करण्यासाठी आणि 2015 मध्ये स्वाक्षरी केलेल्या BRICS सांस्कृतिक सहकार्य कराराची अंमलबजावणी करण्यासाठी BRICS देशांमधील सांस्कृतिक क्षेत्रात सहकार्यासाठी कृती आराखड्यावर (2022-2026) सहमती दर्शवली.
ब्रिक्स :
ब्राझील, रशिया, भारत, चीन आणि दक्षिण आफ्रिका या पाच प्रमुख उदयोन्मुख अर्थव्यवस्थांचा हा समूह आहे.
चीनने 1 जानेवारी रोजी अधिकृतपणे BRICS चे अध्यक्षपद स्वीकारले आणि जून 2022 मध्ये 14 व्या BRICS परिषदेचे आयोजन केले जाईल.
संजय भट्टाचार्य हे सध्याचे भारताचे ब्रिक्स शेर्पा आहेत.

विषय: बँकिंग प्रणाली

अनियमित कर्ज दिल्याने रिझर्व्ह बँकेने पाच NBFC चे परवाने रद्द केले.

रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) ने पाच नॉन-बँकिंग वित्तीय कंपन्यांचे (NBFC) नोंदणी प्रमाणपत्र (COR) रद्द केले आहे.
ज्या NBFCs चे COR रद्द केले गेले आहेत ते आहेत: UMB सिक्युरिटीज, अनश्री फिनव्हेस्ट, चढ्ढा फायनान्स, अॅलेक्सी ट्रेकॉन आणि झुरिया फायनान्शियल सर्व्हिसेस.
NBFC चा परवाना त्यांच्या डिजिटल कर्ज ऑपरेशन्समध्ये आउटसोर्सिंग आणि वाजवी प्रॅक्टिसेस कोडच्या RBI मार्गदर्शक तत्त्वांचे उल्लंघन केल्याबद्दल रद्द करण्यात आला आहे.
नॉन-बँकिंग वित्तीय कंपन्या (NBFCs):
नॉन-बँकिंग वित्तीय कंपन्या (NBFCs) म्हणजे कंपनी कायदा, 1956 अंतर्गत नोंदणीकृत आणि RBI कायदा, 1934 अंतर्गत RBI द्वारे नियंत्रित केलेल्या कंपन्या आहेत.
NBFC ला ठेवी स्वीकारण्याची परवानगी नाही. ते बँकांपेक्षा वेगळे आहेत.

विषय: जागा आणि आयटी

PARAM PORUL सुपर कॉम्प्युटरचे उद्घाटन 25 मे 2022 रोजी NIT तिरुचिरापल्ली येथे झाले.

परम पोरुल हे नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी (NIT), तिरुचिरापल्ली येथे अत्याधुनिक सुपर कॉम्प्युटर आहे.
नॅशनल सुपरकॉम्प्युटिंग मिशन (NSM) च्या फेज 2 अंतर्गत हे राष्ट्राला समर्पित आहे.
ही प्रणाली तयार करण्यासाठी वापरण्यात येणारे बहुतेक घटक भारतात तयार आणि एकत्र केले जातात.
12 ऑक्टोबर 2020 रोजी, NIT तिरुचिरापल्ली आणि सेंटर फॉर डेव्हलपमेंट इन अॅडव्हान्स्ड कॉम्प्युटिंग (C-DAC) यांनी NSM अंतर्गत 838 टेराफ्लॉप क्षमतेसह सुपरकंप्युटिंग सुविधा स्थापन करण्यासाठी सामंजस्य करार केला होता.
परम पोरुल सिस्टम डायरेक्ट कॉन्टॅक्ट लिक्विड कूलिंग तंत्रज्ञानावर आधारित आहे.
हे तंत्रज्ञान उच्च उर्जा वापर कार्यक्षमता प्रदान करते आणि ऑपरेटिंग खर्च कमी करते.
राष्ट्रीय सुपरकॉम्प्युटिंग मिशन (NSM):
हे 2015 मध्ये लाँच करण्यात आले होते. NSM अंतर्गत, आत्तापर्यंत 24 पेटाफ्लॉप्सची संगणकीय क्षमता असलेले 15 सुपर कॉम्प्युटर संपूर्ण भारतात स्थापित केले गेले आहेत.
2019 मध्ये, भारतीय तंत्रज्ञान संस्था (BHU), वाराणसी येथे C-DAC द्वारे NSM अंतर्गत पहिला सुपर कॉम्प्युटर “परम शिवाय” डिझाइन आणि बांधण्यात आला.
NSM अंतर्गत भारतात स्थापित केलेल्या सुपर कॉम्प्युटरची यादी

परम शिवाय

अंतिम स्मृती

सर्वोच्च शक्ती

अंतिम कळस

परब्रह्म

अंतिम सिद्धी

अंतिम संगणक

अंतिम आवेग

अंतिम सेवा

परम गंगा

अंतिम साधन

,

विषय: महत्वाचे दिवस

हरवलेल्या मुलांचा आंतरराष्ट्रीय दिवस: 25 मे

हरवलेल्या मुलांचा आंतरराष्ट्रीय दिवस दरवर्षी २५ मे रोजी साजरा केला जातो.
1983 मध्ये, अमेरिकेचे अध्यक्ष रोनाल्ड रेगन यांनी 25 मे हा राष्ट्रीय हरवलेल्या बालदिन म्हणून घोषित केला.
25 मे 1979 रोजी अमेरिकेत इथन पॅटझ या 6 वर्षाच्या मुलाचे अपहरण करण्यात आले.
2001 मध्ये, 25 मे हा आंतरराष्ट्रीय हरवलेल्या मुलांचा दिवस म्हणून ओळखला गेला.
जागतिक बालदिन दरवर्षी 20 नोव्हेंबर रोजी साजरा केला जातो.
जवाहरलाल नेहरू यांच्या जयंती दिवशी 14 नोव्हेंबर रोजी भारतात बालदिन साजरा केला जातो.

विषय: राज्य बातम्या/ओडिशा

भारतातील पहिला ऑलिंपिक मूल्य शिक्षण कार्यक्रम (OVEP) ओडिशामध्ये सुरू करण्यात आला आहे.

आंतरराष्ट्रीय ऑलिम्पिक समिती (IOC) द्वारे डिझाइन केलेले OVEP, ओडिशाच्या शालेय शिक्षण प्रणालीमध्ये समाकलित केले जाईल.
शालेय आणि जनशिक्षण विभाग, ओडिशा सरकार आणि अभिनव बिंद्रा फाउंडेशन ट्रस्ट हा कार्यक्रम विकसित करत आहेत.
OVEP अधिकृतपणे ओडिशाचे मुख्यमंत्री नवीन पटनायक, IOC सदस्य नीता अंबानी आणि इतरांनी लॉन्च केले
तरुणांना ऑलिम्पिक मूल्यांची ओळख करून देण्यासाठी OVEP हा संसाधनांचा एक व्यावहारिक संच आहे.
नीता अंबानी यांनी यापूर्वी 2023 मध्ये आयओसी सत्राचे आयोजन करण्याच्या भारताच्या बोलीसाठी एका शिष्टमंडळाचे नेतृत्व केले होते.
मुंबईत IOC सत्र 2023 चे आयोजन भारत करणार आहे.

विषय: क्रीडा

IPL मध्ये 700 चौकार मारणारा शिखर धवन पहिला फलंदाज ठरला.

पंजाब किंग्जच्या सलामीवीराने सनरायझर्स हैदराबादविरुद्धच्या सामन्यादरम्यान हा विक्रम केला, ज्यामुळे त्याच्या संघाचा पाच विकेट्सने विजय झाला.
धवनने आतापर्यंत 206 आयपीएल सामन्यांमध्ये 701 चौकार मारले आहेत.
डेव्हिड वॉर्नर ५७७ चौकारांसह दुसऱ्या तर विराट कोहली ५७६ चौकारांसह तिसऱ्या स्थानावर आहे.कोहली आयपीएलमध्ये 221 सामन्यांमध्ये 36.42 च्या सरासरीने 6592 धावा करणारा सर्वाधिक धावा करणारा फलंदाज आहे.

विषय: राष्ट्रीय बातम्या

नॅशनल अचिव्हमेंट सर्व्हे (NAS) 2021 अहवाल शिक्षण मंत्रालयाने प्रसिद्ध केला आहे.

नॅशनल अचिव्हमेंट सर्व्हे (NAS) 2021 अहवालाने तीन वर्षांच्या सायकल कालावधीसह इयत्ता III, V, VIII आणि X मधील मुलांच्या शिकण्याच्या क्षमतेचे सर्वसमावेशक मूल्यांकन सर्वेक्षण आयोजित करून शालेय शिक्षण प्रणालीच्या स्थितीचे मूल्यांकन केले आहे.
अहवालात शाळांमधील शैक्षणिक प्रणालीचे एकूण मूल्यमापन दिसून येते. नॅशनल अचिव्हमेंट सर्व्हे शेवटचे 2017 मध्ये आयोजित करण्यात आले होते
NAS 2021 12 नोव्हेंबर 2021 रोजी संपूर्ण भारतात आयोजित करण्यात आला होता. यामध्ये सरकारी शाळा, सरकारी अनुदानित शाळा आणि खासगी विनाअनुदानित शाळांचा समावेश होता.
NAS 2021 मध्ये, ग्रामीण आणि शहरी अशा 720 जिल्ह्यांतील 1.18 लाख शाळांमधील 34 लाखांहून अधिक विद्यार्थ्यांनी भाग घेतला.
NAS 2021 चे उद्दिष्ट शैक्षणिक प्रणालीच्या कार्यक्षमतेचे सूचक म्हणून मुलांच्या प्रगतीचे आणि शिकण्याच्या क्षमतेचे मूल्यांकन करणे आहे जेणेकरून विविध स्तरांवर आवश्यक उपचारात्मक उपक्रम राबवता येतील.

विषय: बातमीतील व्यक्तिमत्व

शिवाजी पटनायक यांचे नुकतेच निधन झाले.

ओडिशातील सीपीआय (मार्क्सवादी) चे संस्थापक म्हणून त्यांचे कौतुक केले जाते.
1964 मध्ये कम्युनिस्ट पक्ष फुटला तेव्हा CPI(M) च्या स्थापनेत त्यांचा मोठा वाटा होता.
वयाच्या १७ व्या वर्षी ते राज्यातील विद्यार्थी चळवळीत सामील झाले. ते तीन वेळा खासदार होते.

विषय: भारतीय राजकारण

सरकारने आंतरराज्य परिषदेची पुनर्रचना केली आहे.

पंतप्रधान मोदी हे पुनर्गठित आंतर-राज्य परिषदेचे अध्यक्ष आहेत आणि सर्व राज्यांचे मुख्यमंत्री आणि सहा केंद्रीय मंत्री त्याचे सदस्य आहेत.
विधानसभा असलेल्या सर्व केंद्रशासित प्रदेशांचे मुख्यमंत्री आणि विधानसभा नसलेल्या केंद्रशासित प्रदेशांचे प्रशासक देखील त्याचे सदस्य आहेत.
पुनर्गठित आंतर-राज्य परिषदेसाठी दहा केंद्रीय मंत्री कायमस्वरूपी निमंत्रित असतील.
ज्या केंद्रीय मंत्र्यांना परिषदेचा भाग बनवण्यात आले होते त्यांची यादी खालील यादीत दिली आहे.

  1. नितीन गडकरी
  2. अमित शहा
  3. अर्जुन मुंडा
  4. किरेन रिजिजू
  5. वीरेंद्र कुमार
  6. अश्विनी वैष्णव
  7. राजनाथ सिंह
  8. एस जयशंकर
  9. निर्मला सीतारामन
  10. पियुष गोयल
  11. धर्मेंद्र प्रधान
  12. प्रल्हाद जोशी
  13. हरदीप सिंग पुरी
  14. गजेंद्र शेखावत
  15. नरेंद्रसिंग तोमर
  16. भूपेंद्र यादव

आंतरराज्य परिषदेच्या स्थायी समितीचीही पुनर्रचना करण्यात आली आहे. पुनर्गठित स्थायी समितीची रचना खाली दिली आहे.
आंतरराज्य परिषदेच्या पुनर्रचित स्थायी समितीची रचना

राष्ट्रपती

केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा

सदस्य

केंद्रीय मंत्री निर्मला सीतारामन, नरेंद्र सिंह तोमर, वीरेंद्र कुमार, गजेंद्र सिंह शेखावत

आंध्र प्रदेश, आसाम, बिहार, गुजरात, महाराष्ट्र, ओडिशा, पंजाब, उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री

आंतर-राज्य परिषदेला सहकारी संघराज्यवादाचा प्रचार आणि समर्थन करण्यासाठी एक मजबूत संस्थात्मक फ्रेमवर्क तयार करण्याचा अधिकार आहे.
आंतर-राज्य परिषद:
भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 263 मध्ये आंतर-राज्य परिषद स्थापन करण्याची तरतूद आहे.
राष्ट्रपती आंतर-राज्य परिषद स्थापन करतात आणि तिची कर्तव्ये परिभाषित करतात. अनुच्छेद 263 आंतर-राज्य परिषदेची काही कर्तव्ये देखील निर्दिष्ट करते.

विषय: सामंजस्य करार / करार

आयुष मंत्रालय आणि जैवतंत्रज्ञान विभागाने परस्पर सहकार्यासाठी सामंजस्य करार केला.

सहकार्य, अभिसरण आणि समन्वयाच्या शक्यतांचा शोध घेण्यासाठी या सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी करण्यात आली आहे.
हे आयुष क्षेत्रातील पुराव्यावर आधारित जैवतंत्रज्ञान सहकार्यासाठी तज्ञांना एका व्यासपीठाखाली आणण्यास मदत करेल.
हे सहकार्य पारंपारिक आरोग्य सेवा आणि जैवतंत्रज्ञानातील नवकल्पना आणि संशोधनाला चालना देईल.
बायोटेक्नॉलॉजी R&D आणि आयुष हस्तक्षेप जीवनाची गुणवत्ता आणि आयुर्मान सुधारतील. यामुळे मधुमेह, लठ्ठपणा, हृदयविकार आणि ऑस्टियोआर्थरायटिस यांसारख्या जुनाट आजारांचे परिणाम कमी होण्यास मदत होईल.
डेटा अॅनालिटिकल टूल्ससह प्राणी मॉडेल आणि इतर प्रगत विश्लेषणात्मक पद्धतींचा वापर करून आयुर्वेद वैद्यकीय विज्ञानाच्या यांत्रिक अभ्यासावर भर दिला जाईल.

विषय: आंतरराष्ट्रीय बातम्या

DCO आणि WEF ने जगभरातील डिजिटल FDI प्रवाहाला प्रोत्साहन देण्यासाठी एक नवीन उपक्रम सुरू केला आहे.

डिजिटल कोऑपरेशन (DCO) आणि वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरम (WEF) ने डिजिटल परदेशी थेट गुंतवणुकीच्या प्रवाहाला चालना देण्यासाठी नवीन उपक्रमांची घोषणा केली आहे.
या उपक्रमाची घोषणा WEF अध्यक्ष बोर्गे ब्रेंडे आणि DCO महासचिव दिमाह अलाह्या यांनी केली.
दोन्ही संस्था डिजिटल अवलंब वाढवण्याचे, नवीन डिजिटल उपक्रमांमध्ये गुंतवणूक करण्याचे आणि डिजिटल पायाभूत सुविधांमध्ये गुंतवणूक करण्याचे मार्ग ओळखतील.
DCO आणि WEF देशांना धोरणे अंमलात आणण्यासाठी आणि डिजिटल अर्थव्यवस्थेत गुंतवणूक वाढवण्यासाठी डिजिटल FDI सक्षम प्रकल्प हाती घेतील.
भविष्यातील 70 टक्के आर्थिक वाढ डिजिटल असेल असा अंदाज आहे.
डिजिटल को-ऑपरेशन ऑर्गनायझेशन (DCO):
त्याची स्थापना 2020 मध्ये सात देशांनी केली होती.
बहरीन, जॉर्डन, कुवेत, नायजेरिया, ओमान, पाकिस्तान आणि सौदी अरेबिया हे DCO चे संस्थापक सदस्य आहेत.
हे युवक, स्टार्टअप उद्योजक आणि महिलांसाठी डिजिटल अर्थव्यवस्थेच्या उपक्रमांवर लक्ष केंद्रित करते.

विषय: संरक्षण

द्विपक्षीय सराव ‘बोंगोसागर’च्या तिसऱ्या आवृत्तीला मंगला बंदरात सुरुवात झाली.

बांगलादेश मंगला बंदरावर भारतीय नौदल आणि बांगलादेश नौदल द्विपक्षीय सराव ‘बोंगोसागर’मध्ये सहभागी होत आहेत.
सरावाचा हार्बर टप्पा 24 ते 25 मे दरम्यान आयोजित करण्यात आला होता. 26 ते 27 मे दरम्यान उत्तर बंगालच्या उपसागरात या सरावाचा सागरी टप्पा होणार आहे.
व्यायामाचा मुख्य उद्देश उच्च स्तरीय इंटरऑपरेबिलिटी आणि एकत्रित ऑपरेशनल कौशल्य क्षमता विकसित करणे आहे
भारतीय नौदलाची जहाजे कोरा आणि सुमेधा द्विपक्षीय सरावात सहभागी होत आहेत.
बीएनएस अबू उबैदाह आणि अली हैद या सरावात बांगलादेशचे प्रतिनिधित्व करत आहेत.
सागरी टप्प्यादरम्यान, दोन्ही नौदलाची जहाजे पृष्ठभागावरील युद्ध सराव, शस्त्रास्त्रे गोळीबाराचे सराव, सीमनशिप डेव्हलपमेंट आणि समन्वित हवाई ऑपरेशनमध्ये सहभागी होतील.
सध्या

भारत – बांगलादेश

इन-bn कार्पेट

बोंगोसागर

विषय: संरक्षण

कॅप्टन अभिलाषा बराक या पहिल्या महिला फायटर हेलिकॉप्टर पायलट बनल्या.

आर्मी एव्हिएशन कॉर्प्समध्ये कॉम्बॅट एव्हिएटर म्हणून सामील होणारी ती पहिली महिला ठरली आहे. बराक यांना प्री-आर्मी पायलट कोर्समध्ये प्रथम आल्याबद्दल पुरस्कार देण्यात आला.
अभिलाषा बरक यांच्यासह ३७ अधिकाऱ्यांना नाशिकच्या गांधी नगर विमानतळावरील विमान वाहतूक शाखेत सामील करण्यात आले आहे.
2022 मध्ये पहिल्यांदाच महिलांना आर्मी एव्हिएशन कॉर्प्समध्ये पायलट म्हणून सामील करण्यात आले आहे. याआधी आर्मी एव्हिएशन कॉर्प्समध्ये महिला फक्त ग्राउंड ड्युटी करत होत्या.
1986 मध्ये स्थापन झालेल्या आर्मी एव्हिएशन कॉर्प्स हा भारतीय लष्कराचा एक घटक आहे. उच्च उंचीच्या भागात ऑपरेशन किंवा आरोग्य आपत्कालीन परिस्थितीत जखमी सैनिकांना बाहेर काढणे हा त्याचा मुख्य उद्देश आहे.
मोहना सिंग, भावना कंठ आणि अवनी चतुर्वेदी या भारतीय हवाई दलाच्या पहिल्या महिला लढाऊ वैमानिक आहेत.

विषय: राज्य बातम्या/तामिळनाडू

PM मोदी चेन्नईमध्ये 31500 रुपयांच्या प्रकल्पांची पायाभरणी करतील.

चेन्नईतील एका कार्यक्रमात पंतप्रधान मोदी ११ प्रकल्पांची पायाभरणी करतील आणि अनेक प्रकल्पांचे उद्घाटन करतील.
पंतप्रधान 75 किमी लांबीचा मदुराई-थेनी रेल्वे गेज परिवर्तन प्रकल्प आणि तांबरम आणि चेंगलपट्टू दरम्यानच्या रेल्वे लाईन प्रकल्पासह 2,960 कोटी रुपयांपेक्षा जास्त किमतीचे पाच मोठे पायाभूत सुविधा प्रकल्प राष्ट्राला समर्पित करतील.
115 किमी लांबीच्या एन्नोर-चेंगलपट्टू नैसर्गिक वायू पाइपलाइन प्रकल्पाचे उद्घाटनही पंतप्रधान करणार आहेत.
चेन्नईतील लाइट हाऊस प्रकल्पांतर्गत बांधण्यात आलेल्या 1,152 घरांचे उद्घाटनही ते करणार आहेत.
262 किमी लांबीच्या बेंगळुरू-चेन्नई एक्स्प्रेस वे आणि पाच रेल्वे स्थानकांच्या पुनर्विकास प्रकल्पांची पायाभरणीही ते करणार आहेत.

Leave a Comment